header

Menu

Menu / Site-Map

Nieuw op de site

Pas op Facebook!


Windows vs Linux?


Onze uitjes



Zoeken



Contact

Absorptie- of compressor-koelkast

Als je een nieuwe koelkast in jouw camper moet plaatsen sta je al snel voor de moeilijke keuze welk systeem je wilt gebruiken. Een compressor of een absorptie koelkast. Het is één van de duurste apparaten (op de verwarming/boiler combi na) in jouw camper en je kunt jouw zuur verdiende geld maar één keer uitgeven. Om de keuze misschien iets makkelijker te maken heb ik ze hieronder vergeleken.

Maar eerst wil ik een veel gehoord misverstand wegwerken. ik weet niet waar de verhalen van maximaal 20 graden koeling voor een absorptie-koelkast vandaan komen, maar die zijn onjuist! Die 20⁰ C geldt voor een peltier-element die vaak in koelboxen 12V gebruikt worden. Tussen een absorptie-koelkast en een compressor-koelkast zit qua koudewerking geen verschil. Het enige verschil is dat de kringloop bij een compressor-koelkast met behulp van een compressor aan de gang wordt gehouden en bij de absorptiekoelkast doet dat de zwaartekracht. Het duurt daarom langer vooraleer de absorptie-koelkast de koeltemperatuur heeft bereikt, maar hij bereikt wel dezelfde temperatuur!
 

Compressor-koelkast

Compressor technologie wordt in bijna elke koelkast gebruikt, identiek hetzelfde zoals deze die in jouw keuken staat.
Het koelsysteem bestaat uit een compressor, een verdamper en een condensor. De verdamper bevindt zich binnenin de koelruimte. Die neemt warme lucht weg uit deze ruimte. Hij doet dit door een gas (vroeger: freon) te laten verdampen. De compressor duwt dit gas dan naar de condensor waar het zijn warmte kan afgeven aan de buitenwereld. Op deze manier neemt een compressor motor warmte weg uit uw koelbox.

Aangezien compressor koelkasten vooral op 230V netspanning werken worden deze vaak van een energielabel voorzien. Op 12V kan echter ook en wel rechtstreeks uit de accu. Een compressor-koelkast vraagt ongeveer 18 W per uur en dat is per 24 uur dus ongeveer 36 Ah.

Pro’s

    Koelt heel snel, na enkele minuten is de ingestelde koeltemperatuur vaak al bereikt.
    Het energieverbruik is, in combinatie met het rendement, gunstiger

Con’s

    Je hoort de compressor draaien en aanslaan van tijd tot tijd. Niet ideaal om bij te slapen.


Absorptie-koelkast

Het absorptiesysteem werkt op uitsluitend de zwaartekracht en de natuurkundig wet dat warme lucht stijgt. Er zitten geen bewegende delen in het principe, zoals een draaiende compressor of iets dergelijks. Dit maakt dat de absorptie-koelkast in principe onderhoudsvrij is.

Het koelsysteem gebruikt 2 vloeistoffen in plaats van een: een koelvloeistof (ammoniak) en een absorptievloeistof. Die laatste gedraagt zich als een compressor maar dan op moleculaire schaal. Meestal is dit ammonia, maar soms wordt ook gewoon water gebruikt hiervoor. Verder werkt deze ook met een verdamper en een condensor. In de verdamper wordt warme lucht opgeslagen, en in de condensor wordt deze aan de buitenlucht afgegeven.
Zoals verdamping energie kost, levert condensatie energie op. Voor koelmachines is het lastig dat de warmte van de condensor weer moet worden afgevoerd. Bij een compressiekoel- machine moet ongeveer 30 procent meer warmte worden afgevoerd dan er aan koude wordt geleverd. Bij absorptiekoelmachines ligt dat veel hoger. Bij een eenvoudige enkeltrapsmachine is het zelfs meer dan het dubbele.

Daarnaast kan het absorptieprincipe op drie energiebronnen functioneren: 230 Volt netspanning, 12V gelijkstroom of op gas/LPG. Wel maar 1 bron tegelijkertijd. Hierdoor kun je deze techniek overal gebruiken, in de auto, op de camping, of in de vrije natuur met een gasfles bij de hand.
Een absorptie-koelkast verbruikt op 12V al snel 170 Ah per dag en dat is ruim vier maal zoveel als een compresssor-koelkast; hij is daarom niet geschikt om op 12V van de accu alléén te draaien. Zonder 230V wisselspanning zet je een absorptie-koelkast dan ook altijd op gas. Daarvan verbruikt ie dan maar 200 gram per dag en dat betekent dat je bijna twee maanden met een fles van 11,5 kg propraan/butaan doet!

Pro’s

    muisstil
    3 mogelijke energiebronnen
    Langere levensduur dan een compressor koelkast

Con’s

    Mogelijke lekkage
    Hij werkt traag en verbruikt meer energie.

Het verschil tussen koelen op gas of stroom

De grafiek toont ons het temperatuurverschil (delta) en de temperatuur in de verdamper volgens de omgevings-temperatuur. De groene curve is voor de werking op gas en de blauwe curve op elektriciteit (12V). De werking is krachtiger op gas en produceert meer koude bij lagere buitentemperaturen. De werking op elektriciteit is meer doeltreffend als de omgevingstemperatuur wat hoger is. De curve op gas is gemeten met de kraan maximaal open (grote vlam). De temperatuur achteraan de frigo is meestal hoger dan de omgevingstemperatuur, vooral bij een werking op gas. De grafiek is getekend voor een frigo in perfecte staat met een voldoende luchtcirculatie zodat er geen noemenswaardige temperatuursverhoging is.

In de industrie wordt de restwarmte van fabricageprocessen ook gebruikt om te koelen, maar omdat er pompen gebruikt worden is het koelvermogen zo hoog dat men volledige kantoorruimtes kan koelen. In dergelijke installaties kan de temperatuur tot -50°C zakken. Het is dus een fabeltje dat absorptiekoelkasten nauwelijks koelen! De pompen dienen uitsluitend om de produkten rond te stuwen (het systeem is niet meer afhankelijk van de zwaartekracht). Het procédé werd door Baltzar von Platen en Carl Munters uitgevonden. In 1923 begon begon de fabrikage van de eerste koelkasten door AB Artic, dat overgenomen werd door Electrolux in 1925
.

Paul Schoonhoven heeft van project om van een bus een camper te bouwen een weblog gemaakt "Op weg met Boris". Daar kwam ook de keus van de koelkast aan de orde. Hij koos voor een compressor-koelkast op 230V en om ook zonder walstroom te kunenn koelen was aanvullend een omvormer noodzakelijk. Zijn bevindingen kun je hier lezen.

Verbruik per koelsoort

Absorptiekoelkasten vragen op 230V en 12V ongeveer 65 Watt per uur. OP 12V betekent dat per dag ruim 1500 Wh of aan accucapaciteit 130 Ah. Dat is ook de reden dat het niet mogelijk is om een absorptiekoelkast vanuit 12V-accu te voeden: het trekt jouw accu in minder dan een dag leeg.

Op gas verbruikt een absorptiekoelkast 100 gram per dag in de winter en tot 200 gram per dag in de (hete) zomer.

Een compressorkoelkast voor in de camper verbruikt gemiddeld tussen 18 en 22 Watt per uur, dat is per dag tussen de 400 Wh en 500 Wh, oftewel 40 - 50 Ah. Wil je vrij staan dan zul je minstens een 150 Wp zonnepaneel op jouw dak moeten hebben om deze koelkast te kunnen voeden. Een extra 150 Wp is dan nog nodig voor de overige elektra.

Zit er veel prijsverschil tussen de twee soorten?

Wat kost een gemiddelde compressor-koelkast en wat een gemiddelde absorptie-koelkast. Hieronder heb ik er een aantal opgenomen met hun prijs.

Compressor-koelkasten
Absorptie-koelkasten

Isotherm Cruise 49;
49 liter € 660,-

Dometic CombiCool RF60;
60 liter; € 349,-

Dometic Coolmatic CRX65
57 liter € 699,-


Dometic RM5310;
55 liter € 649,-

Thetford T1090
90 liter, € 899,-

Thetford N3100E;
97 liter, € 899,-

Zoals je ziet is er nauwelijks sprake van een prijsverschil tussen de verschillende soorten.

Laatstelijk gewijzigd: 23 augustus 2019
Pagina gemaakt et Bluegriffon onder Linux Mint


<terug naar Top>