Kookplaat werkt niet

In de kookplaat (met meestal drie kookpitten) zitten maar heel weinig onderdelen die stuk kunnen gaan: het thermokoppel is daar de meest voorkomende oorzaak. En heel soms zitten de leiding geheel of gedeeltelijk verstopt. Ik behandel op deze pagina de twee meest voorkomende verschijnselen: één of meerdere gaspitten werken niet op vol vermogen en één van de gaspitten gaat steeds weer uit.
Als geen van de gaspitten het doen dan is de meest voor de hand liggende oorzaak: er komt geen gas bij de kookpit. Controleer dan even de gasfles en is die nog gevuld, en de keuzekraan in het kraanblok in het aanrechtkastje staat open voor de kookpitten dan is de meest waarschijnlijke oorzaak een defecte gasdrukregelaar.

Eén of meerdere gaspitten werken niet op vol vermogen.

Als alle gaspitten maar klein branden dan is de oorzaak een defecte gasdrukregelaar. Een gasdrukregelaar bevat een menbraam dat op den duur niet meer kan functioneren. De maximale leeftijd van zo’n drukregelaar is meestal 10 jaar, daarna moet die vervangen worden. Als je tevens de verwarming/gasboiler niet meer aan kunt doen, dan weet je het zeker: de gasdrukregelaar werkt niet meer.

Doen de andere gaspitten het wel goed, dan is meestal de oorzaak dat een bij of wesp een nestje heeft willen maken in één van de gasuizen onder het gasfornuis. Daardoor kan er onvoldoende gas, gemengd met lucht door de buis stromen en brandt de pit maar op halve kracht. De remedie is de bovenkant van het gasfornuis er af halen, de buis kun je dan oplichten en met een rager of doekje aan een ijzerdraadje schoon poetsen. Daarna brandt hij weer als een zonnetje.

Éen van de gaspitten gaat voortdurend uit: een slecht werkend thermokoppel!

Gaspitjes op kookplaten in campers zijn op enkele millimeters afstand van de brander voorzien van een klein koperen pennetje. Dat pennetje is de ‘voeler’ van de thermo-elektrische vlambeveiliging, oftewel het thermokoppel, en voorkomt gasuitstroom zonder vlam. Achter dat pennetje schuilt een verfijnd stukje techniek.

Als een vlam uit waait en het gas blijft stromen, ontstaat er gevaar voor een gasexplosie. Het beveiligen tegen het uitstromen van onverbrand gas kan op verschillende manieren plaatsvinden. In de caravan en camperindustrie past men zogenaamde thermokoppels toe, de thermo-elektrische vlambeveiliging.

Thermo-elektrische vlambeveiliging is gebaseerd op een interessant verschijnsel uit de thermodynamica – dat je mogelijk nog kent van een natuurkunde les – waarbij door verwarming van twee verschillende metalen elektrische stroom ontstaat. Dat elektrische stroompje gebruikt het thermokoppel om de gastoevoer naar de brander mogelijk te maken.

Het werkt als volgt: Door verwarming van de aan elkaar gelaste uiteinden van twee draden van verschillende materialen – de zogenaamde warme las, het metalen pennetje naast de brander of kookpit – ontstaat een elektrisch spanningsverschil. De uiteinden van die twee metalen zijn met een koperdraad verbonden, de zogenaamde koude las. Die twee koperdraden vormen met elkaar een gesloten kring waarin de opgewekte stroom kan vloeien. En door die twee koperdraden te wikkelen om een weekijzeren kern ontstaat een elektromagneet.
Op de tekening kun je zien dat de elektromagneet – het grijze deel rechts – deel uit maakt van het huis van de gasknop, waarin de thermo-elektrische beveiliging is samengesteld. Door de gasknop (1) in te drukken, opent de hoofdgasklep (2) die tegelijkertijd de – op tekening – verder naar rechts gemonteerde ankerschijf (3) tegen de elektromagneet (4) drukt. Aansteken van de brander is nu mogelijk, omdat gas kan stromen langs de gasklep. Het thermo-element naast de brander bevindt zich nu in de vlam en warmt op. Daardoor vloeit een stroom ontstaat die de elektromagneet bekrachtigd. Na enkele seconden zal de magneet sterk genoeg zijn kun je de gasknop loslaten. De ankerschijf blijft aan de magneet plakken en zo houdt de elektromagneet de hoofdgasklep in de geopende stand.

Heb je de gasknop losgelaten, dan komt deze terug in de bedrijfstand waarin je de openingsgraad van de hoofdgasklep kunt regelen, en zo de kracht van de vlam op de brander. Mocht iets de vlam op de brander doven, bijvoorbeeld de wind, dan koelt het thermo-element af, de elektrisch spanning vermindert en valt weg, de elektromagneet verliest kracht. De op de hoofdgasklep werkende veerspanning zal de ankerschijf van de magneetkracht lostrekken en met een tik hoor je de ankerschijf de gasklep in het systeem sluiten. Daarmee is de gastoevoer naar de brander gesloten.

(info gekopieerd van Serv-media: https://serv-media.nl/blog-serv-media/wat-is-thermokoppel/)

En wat als het thermokoppel niet meer werkt?

Soms werkt het thermokoppel niet meer en moet je de knop vasthouden om de vlam aan te houden; sommige camperaars doen er dan een plakbandje over of zetten er een houtje tussen zodat die ingedrukt blijft, maar dat is niet de bedoeling. Dan hef je namelijk de beveiliging op. Er kunnen twee oorzaken zijn:

  1. de knop wordt niet ver genoeg ingedrukt waardoor de stift van het thermokoppel niet ver genoeg wordt ingedrukt en de thermokoppel niet wordt geactiveerd. Je kunt dit verhelpen door de knop er af te halen, in de opening een papiertje of een kogeltje te doen en de knop er weer terug op te zetten. Nu kan de stift iets verder ingedrukt worden en kan het zijn dat het thermokoppel nu wel juist wordt geactiveerd.
  2. het thermokoppel is vervuild. Wat dan nog wel eens wil helpen is het licht opschuren van de warme las van het thermokoppel, dus het pinnetje dat direct in de vlam staat. Helpt dat niet, dan is het thermokoppel aan vervanging toe. Ze kosten maar een tientje, maar vaak is het een heel karwei om de kookplaat los te maken; je moet nl aan de onderkant zijn.

laatstelijk gewijzigd: 26 april 2018

Hoe nuttig was deze informatie?

Het spijt ons dat de infformatie niet niuttig was.

Reageer op deze pagina

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

  Subscribe  
Abonneren op